Station Sint-Truiden
Er zijn rechtstreekse treinverbindingen (1 trein per uur) naar Alken (reistijd: 8 min), Hasselt (reistijd: 15 min), Genk (reistijd: 34 min), Landen (reistijd: 9 min), Tienen (reistijd: 22 min), Leuven (reistijd: 35 min) en Brussel (reistijd: 55 min).
Om een route te plannen klik hier. Vul vertrek en bestemming in. Door op het pijltje naast Enkel NMBS te klikken kan je kiezen tussen station of adres. Vul verder de datum en het tijdstip van je verplaatsing in en klik op de knop Bevestig.
Bus S2, 21a, 23a en 42 brengen je van het station naar het bedrijventerrein. Voor meer info klik je op de betreffende bushalte.
Voor een fietsroute vanaf het station van Sint-Truiden naar het bedrijventerrein klik hier.
Voor meer informatie en de deur-tot-deur routeplanner kan je bellen naar 02 528 28 28 of surfen naar www.nmbs.be.
Auteur: TRAJECT - Mobility Management
Meer informatie
Treinstation

Necropolis
Necropolis Een honderdtal meter verder fiets je voorbij de voormalige Sint-Pieterskerk uit het begin van de 13de eeuw . Tijdens WO 1 heeft men in deze in onbruik geraakte parochiekerk 139 gesneuvelde Belgische soldaten begraven . De bijna honderd jaar oude glasramen dragen bij tot de mystieke sfeer in deze unieke begraafplaats . ga gerust even aanbellen bij nr. 185  , als je deze Necropolis wil bezoeken .
Auteur: nanatje
Meer informatie
Begraafplaats

Vml. abdij Maagdendaal
Auteur: jmdur
Meer informatie
Hoeve

St.-Amorkerk
Auteur: Kuzma
Kerk

Boulevard - Glabbeek
Auteur: scanini
Cafe

Manege Sint-Jorishoeve
MANEGE SINT-JORISHOEVE, MEER DAN PAARDRIJDEN ALLEEN Manege Sint-Jorishoeve focust op een aangename sfeer, respect voor paard en ruiter en vooral op het beleven van veel plezier met paarden. PAARDENBOERDERIJ Manege Sint-Jorishoeve is nog een echte "paardenboerderij". Jaren geleden werden de boerenactiviteiten omgeruild tot paardenactiviteiten. In een authentiek kader kunnen kinderen en volwassenen genieten van pony's en paarden in de prachtige omgeving van het Brabantse Hageland. EEN MANEGE VOOR HET HELE GEZIN Manege Sint-Jorishoeve richt zich niet enkel op kinderen, maar ook op volwassenen. We zijn van mening dat het nooit te laat is om te leren paardrijden en moedigen ouders aan om samen met hun kinderen leuke tijden te beleven bij ons. Kijk op www.sint-jorishoeve.be
Auteur: wandelenrondleuven
Manège

Antoine Dignef, won eigenlijk de Vuelta
Antoine Dignef werd geboren op 3 oktober 1910 in Velm en won eigenlijk in 1935 de Vuelta... als hij niet door een motorrijder omvergereden zou zijn. Hij verloor hierdoor 20 minuten.
In de eerste echte bergrit die hij ooit betwistte, zonder versnellingsapparaat en over de slechte Spaanse wegen, reed de jonge Haspengouwer alle Madrilenen, Catalanen en Basken op grote afstand, zelfs de klimmers met bruine benen die stierenbloed dronken , en de dwergen uit de bergen van Torrelavega en Galicië. Na de laatste col vlamde hij nog lang alleen verder zonder te verzwakken en zonder ooit Spaans landschap te hebben gezien. Hij meende vele minuten voorsprong te hebben, maar plots kwam er een toeterende vrachtwagen die hem aanmaande om dringend te stoppen. Drie Spaanse renners sprongen eruit en stapten heimelijk terug op hun fiets. Er werden frisse bidons uitgedeeld en bananen, ook aan Toine. Iedereen lachte of dat gewoon was, er zat zelfs een officieel naast de chauffeur. Toine van Velm verstond niets van het gedoe, van de uitleg in een zo vreemde taal, en de Belg dacht dat er een wegvergissing was geweest, met neutralisatie. Maar neen, voor de koersinrichters was het gewoon veel beter dat de drie Catalanen voor de ritzege zouden gaan sprinten en zo gebeurde het ook. Toine aanvaardde dit, maakte geen ruzie, kreeg wat pesetas en zweeg. Hij won toen die Ronde van Catalonië niet, maar hij won wel de levenslange vriendschap van al die toffe Catalanen.
Vooral in 1935 was Antoine Dignef zeer sterk. De oorlog en problemen met zijn gezondheid verplichtten hem van te stoppen toen hij nog geen 30 jaar oud was. Hij werd cafébaas en taxichauffeur.
Auteur: Visit Limburg
Verhaal

Kortenaken
De landelijke gemeente bestaat uit 5 deelgemeenten en één gehucht. In totaal zijn er 7 dorpskernen, omdat de deelgemeente Kersbeek-Miskom uit twee kerkdorpen bestaat. In het brede valleigebied van de Velpe vormen de boomgaarden een vertrouwd beeld. Daarnaast is de gemeente ook een agrarisch lappendeken: uitgestrekte akkers en weilanden komen veelvuldig voor. Kortenaken leeft van veeteelt, land- en tuinbouw. Echte dorpskernen vindt men er niet. Het is een grote lintbebouwing van kern naar kern met daarachter een agrarisch geheel. Kortenaken is de derde grootste perengemeente van België en om die reden komen er elk jaar vele seizoensarbeiders om vooral peren te plukken/sorteren en teneinde de bomen te snoeien. Het grote merendeel van de werkende inwoners zijn pendelaars die hun inkomen moeten zoeken buiten de gemeente. De gemeente telt ruim 7.500 inwoners.
Auteur: Wikipedia
Deelgemeente

Bunsbeek
Bunsbeek is een deelgemeente en dorp in de Belgische provincie Vlaams-Brabant. De deelgemeente behoort tot de gemeente Glabbeek. Bunsbeek was een zelfstandige gemeente tot aan de gemeentelijke herindeling van 1977. Het dorp is de hoofdplaats en tevens grootste plaats van de deelgemeente.De huidige naam Bunsbeek is voorafgegaan door onder andere Bunsbecce uit 1125, Bunesbeck uit 1178 en Bunesbecke uit 1198. De naam is een samentrekking van het woord Buns of Bunes en het woord beek. De oorsprong van Buns is onzeker, verklaringen zijn onder andere de beek van Buna of van Buno.
Auteur: Wikipedia
Deelgemeente

Overhespen
Overhespen is een dorp en deelgemeente van de gemeente Linter in de provincie Vlaams-Brabant. Overhespen was een zelfstandige gemeente tot aan de gemeentelijke herindeling van 1971.Bij de definitieve vastlegging van de taalgrens in 1963 werd het Nederlandstalige Overhespen overgeheveld van het Arrondissement Borgworm in de Provincie Luik naar het Arrondissement Leuven in de toenmalige Provincie Brabant.
Auteur: Wikipedia
Deelgemeente

Attenhoven
Attenhoven is een dorp in de Belgische provincie Vlaams-Brabant en een deelgemeente van de stad Landen. Tussen 1971 en 1977 maakte Neerlanden deel uit van de gemeente Attenhoven. Daarna werden beide bij de stad Landen gevoegd.De eerste vermelding van de plaats stamt uit 1189 en maakt gewag van de Latijnse vorm Ottonis curtem. De eerste Nederlandstalige vermelding van Attenhoven stamt uit 1262.

Hoeleden
Hoeleden is een deelgemeente van Kortenaken , gelegen langs de rechteroever van de Velp. Hoeleden was een zelfstandige gemeente tot aan de gemeentelijke herindeling van 1977.De oorsprong van het toponiem Hoeleden is onzeker, maar het komt waarschijnlijk uit het Oudnederlandse woord hol, dat land met holten betekent.Er zijn zowat dertien verschillende schrijfwijzen van de dorpsnaam ontdekt, waarvan de meest gebruikte Holede , Hoole en Houl zijn.

Sint-Maartenskerk
De eerste, kleine Sint-Maartenskerk was opgetrokken uit keien en arduinsteen en bedekt met een schaliëndak. Rond 1100 werd een romaanse kerk opgetrokken. De heilige Himelinus zou er volgens de overlevering in 631 begraven zijn en dat maakte van de kerk een centrum van volksdevotie. Eeuwenlang kwamen pelgrims uit alle windstreken ernaartoe. Boven het graf van de heilige, aan de ingang, was een altaar opgericht met erboven een muurschildering die Sint-Hemelinus voorstelde. Aan het altaar, achter een gesloten deur, was een grote put. Pelgrims haalden aarde uit deze put - er stond een ladder met wel zeven sporten in, zo diep was hij - en namen die mee naar huis. Zij mengden de aarde in het eten van mens en dier en hoopten zo ziekten te genezen. Het altaar met het beeld van de heilige werd door Franse en Hollandse troepen in 1635 vernield.
Kerk

Tumulus van Middelwinden
De Tumulus van Middelwinden is een Gallo-Romeinse grafheuvel in de gemeente Landen in de Belgische provincie Vlaams-Brabant. De tumulus ligt ten noorden van Overwinden.
In 1864 en 1873 werden er opgravingen verricht waarna algemeen aanvaard is dat de tumulus stamt uit de 2e eeuw n.Chr. In de tumulus werden geen uitzonderlijke grafgiften gevonden, wat men wijt aan de plundering van Franse soldaten tijdens de Franse overheersing vanaf 1794.
Bos

Vallei van de Velpe tussen Dalemse molen en Kortenaken
De Velp stroomt in de Demer nabij Halen en vloeit voor een deel evenwijdig met de Begijnenbeek en de Grote Gete. In de vallei zijn nog heel wat eeuwenoude landschapsstructuren zoals kleine percelen met knotwilgenrijen en houtkanten te bemerken. De Velp is de rivier die het water van zandlemig Hageland afvoert. In de vallei zijn nog enkele mooie watermolensites. De vallei is van groot belang omwille van de flora en de fauna, onder meer op ornithologisch vlak. In de tweede helft van de 19de eeuw werden op tal van plaatsen in het alluvium van de Velp de beemden omgezet in bos- of populieraanplantingen. Voorheen bestonden nog grote delen van de vallei uit open uitgestrekte beemden.
Auteur: Onroerend Erfgoed Vlaanderen
Vallei

Kasteel van Duras
Classicistisch kasteel in Palladiaanse stijl. Gelegen op de plaats van de burcht van de Heren van Duras, voor het eerste vermeld in 1102. Kort na 1785 werd de burcht die toen bestond uit een neerhof met brouwerij en een erehof met herenhuis en donjon, door graaf van der Noot afgebroken en in 1787-1789 vervangen door het huidige landhuis, gebouwd naar ontwerp van architect G.J. Henry. Architect F. Verly ontwierp circa 1821 de parkaanleg. Vanaf circa 1875 tot 1902, verschillende aanpassingen van het gebouw in neobarokke stijl. Na schade door een bombardement in 1945, restauratie in 1960-1962 naar ontwerp van F. Bonaert, waarbij het gebouw in zijn oorspronkelijke vorm hersteld werd.
Auteur: Onroerend Erfgoed Vlaanderen
Kasteel

Sint-Gangulfuskerk
Gebouwd ten tijde van Adelardus II (1055-1082), abt van Sint-Truiden, als driebeukige romaanse basiliek die vermoedelijk een oudere kerk verving (zie blootleggen in de middenbeuk van een oudere pijler onder een van de huidige tijdens de laatste restauratiewerken). In 1133 verkrijgt de kerk parochiale rechten en omstreeks deze tijd worden koor, absis en transept bijgevoegd. De transeptarmen werden verbouwd in de 16de eeuw, de noordelijke zijbeuk in de loop van de 17de, 18de eeuw en de zuidelijke zijbeuk in de 18de eeuw. Einde 19de, begin 20ste eeuw werd de kerk volledig gecementeerd aan de buitenzijde en binnenin voorzien van een versierde bepleistering met neoromaanse inslag.
Auteur: Onroerend Erfgoed Vlaanderen
Kerk

Rumsdorp
Met zijn 168 hectare is Rumsdorp het kleinste van de Landense dorpen, op de voet gevolgd door Eliksem (174 hectare). De Sint-Gilliskerk dateert deels uit de 17de en deels uit de 19de eeuw.
Auteur: Lannoo
Dorp

Toerisme Sint-Truiden
Sint-Truiden is qua oppervlakte de grootste gemeente van Limburg. Eén van de bezienswaardigheden is het stadhuis met belfort, waarvan het onderste deel uit de 13e eeuw dateert, de rest dateert uit 1608. De hallen (1366) vormen een gedeelte van de benedenverdieping van het stadhuis. De Hooggotische Lievenvrouwenkerk met toren in neogotiek en de voormalige benedictijnenabdij van Sint Trudo kan men ook bezichtigen. Het begijnhof van Sint Agnes, gesticht in 1258, is opgenomen op de lijst van het werelderfgoed van UNESCO. Een andere bezienswaardigheid is de Meridiaanlijn op het abdijplein die samen met de zuil met daarop het beeld van Sint Trudo een middagzonnewijzer vormt. Een gedenkplaat verwijst naar Truienaar Graaf de Theux de Meylandt die als minister van binnenlandse zaken in 1836 verordende dat meridiaanlijnen moesten worden aangelegd opdat burgers hun uurwerk konden gelijkstellen op 12 uur Brusselse tijd. (bron: wikipedia)
Auteur: BMW fietsroutes
Toeristische informatie

Oud Station
De eerste jaren na de opening van het station van Oplinter (1881) stopten de treinen er enkel op marktdagen. Later werd het een gewone halte en vanaf 1889 werd ook vrachtvervoer toegelaten.
Auteur: Sigge
Treinstation

Slag bij Neerwinden
De Tweede Slag bij Neerwinden vond plaats tussen het revolutionaire leger van Frankrijk onder generaal Charles-François Dumouriez en een Oostenrijks-Zuid-Nederlands leger onder het bevel van Frederik Jozias van Saksen-Coburg-Saalfeld en generaal Karel Mack von Leiberich. In de kerk van Neerhespen, de Sint-Mauritiuskerk, bevindt zich nog steeds een kanonskogel in het midden van de kerkmuur. Een herdenkingsplaat op de gevel verwijst naar deze historische veldslag.
Gebeurtenis

Velm
Velm werd beroemd als het dorp van de film Rundskop. Rundskop is een Belgische misdaadfilm uit 2011 onder regie van Michaël R. Roskam. Het is een misdaaddrama over boeren en gangsters tegen de achtergrond van de Belgische hormonenmaffia. Het is voornamelijk gesproken in een Limburgs dialect, het Truierlands. Jacky Vanmarsenille is een veeboer uit Sint-Truiden in Limburg die zijdelings connecties heeft met de hormonenmaffia. Door een trauma uit zijn jeugd heeft hij het moeilijk in zijn omgang met vrouwen en stapelen de problemen zich op in zijn leven. Zeker wanneer hij een bekende uit zijn verleden ontmoet. Jacky Vanmarsenille wordt meesterlijk vertolkt door Matthias Schoenaerts.
Auteur: Dromos

Slag bij Neerwinden
Hier, tijdens de Slag bij Neerwinden geschiedde één van de afgrijselijkste slachtingen van de 17de eeuw. Het open, golvende landschap was een ideaal terrein voor miltairen om hun veldslagtechnieken te toetsen. En dat gebeurde hier ook op 29 juli 1693. Tussen Neerhespen, Laar, Neerlanden, Dormaal en Eliksem stond een troepenmacht van maar liefts 50 000 man. De linie lag ten zuiden van de Kleine Gete, en stond onder leiding van Willem III. Het was een verzameling van soldanten ui de Nederlandse Republiek, Engeland, Spanej , Zweden , Beieren, Hannover en Saksen. Aan de andere kant, ten hoogte van Landen stond Maarschalk de Luxembourg met 75.000 Fransen die voor Lodewijk XIV vochten. Eerder dit jaar was Henegouwen en Namen al bezweken. En het leger van Lodewijk XIV was niet te stuiten. De slag op 29 juli 1693 was kort maar verschrikkelijk bloedig. 20 tot 30 000 doden vielen op één dag. Historische bronnen melden een gruwelijke stank van de vele lijken die op het land bleven liggen, wooral van de vluchtende Nederlandse alliantie. Het dorp Neerwinden lagen middenin het front, en vele burgers werden eveneens slachtoffer. De streek zou de volgende jaren sterk ontvolken. Een één later zou opnieuw op deze plek een 2de grote veldslag plaatsvinden.
Auteur: RouteYou
Veldslag

Perenboomgaard, deels in de oude Tiense leivorm
Een boomgaard in de stad. De zogenoemde Tiense haag verving geleidelijk aan de hoogstamboomgaarden. Fruitbomen werden in vijf etages geleid, zodat vruchten optimaal konden genieten van de zon en de wind tezelfdertijd niet teveel vrij spel kreeg.
Overigens: De Calebasse de Tirlemont is een perensoort die vroeger rondom de stad werd gekweekt. De vrucht had een uitstekend aroma, maar verloor aan populariteit bij telers omdat zij niet zo lang bewaard kon worden.
Auteur: Jonathan Holslag
POI

Een nieuwe kerk en een bijzonder architect
Het is de Brusselse architect Jules Barbier die de plannen voor een nieuwe kerk tekende en de kosten raamde op 24.996 Bef. Dit moet zeker een tour de force voor een scherpe berekening geweest zijn want de uitgaven mochten niet meer dan 25.000 Bef. bedragen.
De bouw werd begonnen op 24 maart 1894 en voltooid in 1898. De volgende jaren zou de kerkfabriek amper aan de kosten kunnen voldoen. Het duurde jaren voor iedereen betaald werd. De aannemer Colsoul klaagde hierover nog in 1914. Of hij uiteindelijk zijn geld gekregen heeft, weten we niet. De Eerste Wereldoorlog zou wel eens het verloop van de financiering kunnen bepaald hebben.
Neogotiek en een vleugje Art Nouveau
Het moet ons niet verwonderen dat de kerk van Grazen ontworpen werd in een stijl die in die periode bij voorkeur gehanteerd werd voor religieuze gebouwen: de neogotiek. Als we daar een ander voorbeeld in het Hageland naast plaatsen, namelijk de kapel van het gasthuis in Aarschot, dan zijn de gelijkenissen groot. Uiteraard vinden we hier de spitsboog, het archetypisch kenmerk van de gotiek, terug. Maar kijk vooral naar het gebruik van baksteen afgewisseld met elementen in hardsteen. Die zie je overvloedig gebruikt in de inkom en spaarzaam in accenten van raamomlijstingen, dekstenen en druiplijsten. Het effect is niet alleen berekend op decoratie maar heeft ook een praktisch voordeel om gevoelige delen te beschermen en te ondersteunen. De ingang is – buiten enkele kruisbloemen op de geveltoppen na – de enige plaats waar beeldhouwkunst versierend gebruikt wordt: losse bladmotieven van de kapitelen en hoofdjes met ernstig kijkende gezichten.
De kleur van de rode bakstenen is subtiel gebruikt om de vensters iets in de grijze muurvlakken te laten uitspringen.
Het geheel is bijzonder elegant. Het lijkt alsof Barbier alle moeite genomen heeft om deze gracieuze bescheidenheid aan te passen aan de nederigheid van deze agrarische gemeenschap. Kijk maar naar het sierlijke daktorentje, het grote hellende dak, de smalle, gegroepeerde ramen…
En toch! Een markant detail zien we in het opvallend ronde venster met glasraam in de zuidelijke beuk. Het lijkt wel een juweel gevat in de heldere baksteen en de vloeiende, bijna voluptueuze vorm van de ‘dorpel’. Beeld je eens in dat je hier honderd jaar geleden op een besneeuwde avond en een heldere sterrenhemel naar de kerstmis gaat en dat het licht in de kerk uitnodigend gloeit...
Een nieuwe bestemming
In 1923 kocht de gemeente Geetbets voor een bedrag van 652.000 euro drie eigendommen van het bisdom: de kerk van Grazen en de parochiezaal en de pastorij van Rummen.
Momenteel kan de kerk gehuurd worden door mensen die er kleinschalige evenementen willen organiseren. Dat kunnen zowel privéactiviteiten zijn als activiteiten voor een ruimer publiek. Op die manier wordt de kerk een uitbreiding van het buurthuis vlakbij. Dat momenteel gerenoveerd en zou einde van dit jaar (2024) klaar moeten zijn. Voor de reservatie voor een dag betaal je 150 euro plus de verwarmingskosten.
Architect Jules Barbier, neogotiek en een Brusselse kermis
Wat ons uitermate verwondert is het feit dat de architect de niet onbekende Jules Barbier is. Jules Barbier werd in 1865 geboren in Hasselt maar zijn ouders woonden toen reeds in Schaarbeek. Het gezin was zeker niet onbemiddeld en had connecties in diverse kringen zoals het openbaar bestuur, de bouw- en zakenwereld en de artistieke scène. Het is dan misschien niet toevallig dat hij na zijn studies als architect aan de slag kon gaan bij Jules-Jacques Van Ysendyck. Van Ysendijck was een belangrijke, zo niet de belangrijkste vertegenwoordiger van de Vlaamse neorenaissancestijl. Het stadhuis van Schaarbeek is hiervan een schitterend voorbeeld. En hoewel Barbier het palet van diverse stijlen perfect beheerste, zal je vaak iets van dit neorenaissance historicisme in zijn realisaties terugvinden. Zelfs in zijn talrijke Art Nouveau-woningen is er een samenspel van baksteen en natuursteen en maakt hij gebruik van hoektorentjes en scherp hellende daken.
Barbier was erg actief bij restauraties van historische gebouwen. En hier moeten we waarschijnlijk zijn band met Grazen zoeken. Van 1893 tot 1910 werkte hij in Zoutleeuw en restaureerde er het gemeentehuis, de school, de overdekte markt en het vredegerecht. Dat hierdoor de contacten gelegd werden voor de bouw van de nieuwe kerk in Grazen, is best mogelijk.
Maar wat Barbier bij het grote publiek het meest beroemd maakte, en waardoor hij volgens het architectuurtijdschrift Vers l'art van 1898 tot onze meest opmerkelijke architecten behoorde, was zijn deelname aan grote tentoonstellingen zoals l’Exposition internationale de Bruxelles van 1897 waarvoor hij de wijk Vieux Bruxelles ontwierp. Dit was helemaal niet bedoeld als een wetenschappelijk verantwoorde archeologische reconstructie maar als een pittoreske uitvinding gebaseerd op stijlen uit het verleden. Voor l’Exposition universelle de Bruxelles (Solbosch) van 1910 tekende hij Bruxelles-Kermesse. De creatie ging op 24 augustus in de vlammen op. Barbier stierf een maand later op 29 september. Hij werd net 45 jaar.
Barbier, die een erg gevoelig man was en leed aan wat toen neurasthenie genoemd werd, heeft in zijn korte leven een erg groot oeuvre nagelaten dat te weinig bekend is.
Auteur: Jan Rymenams

Een niet alledaags Heilig Hart, een Christus-Koning met latexverf
Het witte Christusbeeld aan de zuidkant van de kerk lijkt ons van ver in de zon toe te wuiven. Zijn eenzame figuur benadrukt de stenen leegte van grijs grind en kale klinkers. De latexverf bladdert af. Groene en grijze korstmossen vormen vale plekken. De ogen zijn zwarte gaten die je niet lijken los te laten. Deze Christus draagt het kruis – te bruin geverfd – losjes, bijna nonchalant, tegen zijn lenden. Op zijn borst prijkt een rood, vlammend hart waaruit gouden stralen schieten. Ook het goud van zijn koningskroon is verschoten. Maar ondanks deze milde erosie door de tijd, blijft deze figuur zelfbewust, vertrouwenwekkend, met aandacht voor zijn omgeving,... Dit is een zeldzaam voorbeeld van een Heilig Hartbeeld dat tevens een Christus Koning is. In 1899 wijdde paus Leo XIII de wereld toe aan het Heilig Hart van Jezus. Vlak na de Eerste Wereldoorlog zou de Katholieke Kerk dit eeuwenoud symbool massaal in steden en dorpen plaatsen als waarschuwing tegen de laïcisering van de maatschappij en de ‘verwildering’ van de zeden. Het werd een van de kernsymbolen in de katholieke sociale doctrine in de strijd tegen het opkomende socialisme. Niet toevallig werd het oer-katholieke Aarschot in 1923 opgedragen aan het Heilig Hart. Ook elders in Vlaams-Brabant werden op tal van plaatsen - vaak monumentale - nieuwe Heilig Hartbeelden opgericht, vaak op een prominente plaats in het landschap. Kijken we maar naar Wezemaal (1926) en Assent (1946).
De combinatie met Christus Koning is toch bijzonder. Het feest werd in 1925 door paus Pius XI in de encycliek Quas Primas ingesteld naar aanleiding van de 1600-jarige viering van het Concilie van Nicaea. De bedoeling was om tegenover een opkomend laïcisme en atheïsme de nadruk te leggen op de allesomvattende betekenis van het koningschap van Christus over de mens en de wereld. Niet toevallig is dit feest de afsluiter van het kerkelijk jaar.
De term Christus Koning verwijst naar een van de drie Messiaanse functies van Jezus: Koning, Priester en Profeet. De titel ‘koning van het heelal’ wordt in de Bijbel echter nooit voor Jezus gebruikt, maar die kwalificatie lijkt eerder een propagandistische aanvulling. De wolken in dit beeld waarop Jezus staat verwijzen duidelijk naar deze ‘benoeming’.
Christus Koning is voor de katholieke actiegroepen en jeugdbewegingen een hoogdag. Wie ooit lid van de Chiro was, die herinnert zich waarschijnlijk wel hoe deze Christus Koning-gedachte bij elke viering werd uitgedragen.
Het beeld in Grazen werd in 1934 op initiatief van norbertijn-pastoor Livinus Dossche op deze plek geplaatst. Niet toevallig gebeurde de inzegening door abt Crets van de abdij van Averbode, de eigenlijke overste van Dossche1. In 1959 verhuisde het beeld naar het dorpsplein, onder de wilg. Dit was zeker een eerste actie in het plan van de toenmalige pastoor August Van Reydt die de hoek aan de kerk nodig had voor een ander project, namelijk de bouw van een Lourdesgrot, enkele jaren later in 1962. De Lourdesgrot werd afgebroken en recent werd het beeld op zijn originele plek geplaatst. Voor de oudere Grazenaar moet het wel een vreemd en onwennig beeld zijn om alleen de wilg op het grasplein te zien. Maar voor de bezoeker is de wilg nu in zijn volle glorie nadrukkelijk aanwezig.
1In Averbode kennen we eveneens een bijzondere verering van het Heilig Hart, maar in dit geval gaat het over het Onbevlekt Hart van Maria. Deze devotie gaat terug tot de Middeleeuwen en is een afgeleide van de verering van het Heilig Hart van Jezus. In de moderne tijd kwam ze tot bloei na de Mariaverschijning aan de heilige Catharina Labouré in Parijs in 1830 en na de afkondiging van het dogma van de Onbevlekte Ontvangenis van Maria in 1854.
Auteur: Jan Rymenams
Standbeeld

Hoeve Vinkenbosch: jenever, kippen en fruit.
Deze grote hoeve lijkt wel een klassieke vierkantshoeve. Maar dit klopt niet wanneer we historische kaarten raadplegen. Oorspronkelijk waren er alleen gebouwen aan de straatkant en het achterliggend woonhuis. Later werden de open zijden dicht gebouwd zodat de vorm een gesloten geheel werd.
Ze werd in de jaren 1850 door Joannes Henricus Vinckenbosch opgetrokken. Toen reeds had de hoeve een oppervlakte van 27 ha. Eigenaar Vinckenbosch had een grote stokerij te Tienen.
Hoewel we er voor deze stokerij niet geheel zeker zijn, zou het best kunnen dat de bedrijfsvoering gelijkaardig was als deze van de Hasseltse stokers. Die gaat als volgt: bij het verwerken van graan tot alcohol komt tijdens het stookproces een spoeling vrij. Dit residu is rijk aan bloem, gist, suikers, vezels, eiwitten en vitaminen en werd als veevoeder aangewend. In het begin gebeurde dit voor het overwinteren van het vee. In Vlaanderen waren dat vooral runderen. De dieren werden in de winter op stal gehouden en produceerden – naast vlees – ook melk voor boter en kaas. De mest van de dieren en de kaliumas uit de fornuizen werden uitgereden op de velden, wat dan weer de graanoogst ten goede kwam. Zo was de kringloop gesloten. Het hoevepersoneel kon ’s winters in deze ‘bedrijfstak’ nog actief zijn. Vanaf 1848 – twee jaar later werd deze hoeve gebouwd – brak de grote bloeiperiode aan van de jenevernijverheid. De verdere mechanisatie van de stokerijen, de uitbouw van een goede verkeersinfrastructuur en de vaccinatie van de runderen tegen de longziekte maakten dat deze expansie bleef duren tot 1880. In de Hasseltse regio waren de runderen alleen nog ossen die op stal gehouden werden en vetgemest werden voor het vlees. Die productie was zo groot dat Hasselt kan bogen op het eerste Belgische slachthuis. We denken dat zich in de bijgebouwde vleugels van deze hoeve de stallen voor de ossen werden ingericht.
Rond 1880 begon echter het verval. De overheid verhoogde stelselmatig de alcoholaccijns, niet alleen om de schatkist te spijzen, maar ook om het alcoholmisbruik in te perken. De gewijzigde landbouwpolitiek legde de klemtoon op de vleesnijverheid en niet langer op de eigen graanproductie waardoor de weg werd vrijgemaakt voor de import van goedkoop graan uit de Balkan, Rusland en Amerika.
Bovendien was voor de kleinere graanstokerijen de concurrentie met de spiritusfabrieken, die alcohol wonnen uit goedkopere grondstoffen zoals suikerbieten en suikerbietmelasse, niet langer houdbaar. Zij overleefden enkel dankzij de verkoop van vee en stalmest. Maar ook hier strooiden de opkomst van kunstmest en de toenemende concurrentie van landbouwers die zich steeds meer op veeteelt toelegden, roet in het eten. We zien dan ook dat dit bedrijf hier omstreeks 1900 een grote kippenkwekerij wordt.
In de jaren 1970 werd het accent naar fruitteelt verschoven en werden grote frigo’s geïnstalleerd. In 1988 hadden de eigenaars Emiel en Georges Vinckenbosch ongeveer 45 ha waarvan 25 ha fruit.
Auteur: Jan Rymenams
Hoeve

De Melsterbeek. Het PFOS-schandaal voorbij.
Net voorbij de abdij komen we aan de Melsterbeek. Wanneer je naar het noorden kijkt valt op hoe kaarsrecht het water door het landschap snijdt. Je zou denken dat dit een recente aanpassing is, maar het was reeds in de 13de eeuw dat door toedoen van de abdij de beek over ruim anderhalve kilometer tussen abdij en molen gekanaliseerd werd en de molen zelfs enkele tientallen meters verplaatst werd.
Vrij grote waterwerken waren in de middeleeuwen niet ongewoon. Voor het vlot afvoeren van het water waren er sluizen aanwezig in het gebied. Op een kaart van 1665 van Abdij van Park staat bij de splitsing van de Graasbeek-Melsterbeek niet zo ver ten zuiden van de abdij van Orienten, een sluis weergegeven met daarbij de verduidelijking: 'sluyse van waer die hooft grachten gewatert worden'. Dit betekent dat de grachten in de beekvallei niet alleen gebruikt werden voor het afvoeren van overtollig water, maar ook benut werden voor het bevloeien van de gronden zodat een vruchtbaar laagje slib werd afgezet.
In 2021 stonden de lokale krantenberichten bol van het feit dat de beek een van de zwaarst met PFOS vervuilde waters van Vlaanderen was. Uiteraard was er onrust en werd gezocht naar mogelijke vervuilers. Een verlaten stort en een bedrijf van schokdempers werden geviseerd, maar konden niet als oorzaak worden aangeduid. En dan... dan is er een overdonderende stilte en verdwijnt het nieuws in de waan van de dag. We zullen het nooit weten.
Zoals vele waterlopen wisselt deze beek nogal eens een keertje van naam. We kennen ze als Molenbeek, Laerbeek en vroeger ook als Cicindria. De Cicindria stroomt trouwens vandaag nog in Sint-Truiden en vloeit er samen met de Melsterbeek.
De beek mondt in de Gete te Donk (Halen).
In de zomer van 2023 trad de beek nog in de buurt van de Galgenstraat buiten haar oevers, evenwel zonder veel schade te veroorzaken.
Wanneer we onze wandelweg zouden uitzetten op de kaart van het landschappelijk geheel dat in de Inventaris van Onroerend Erfgoed ‘Valleien van de Grote en Kleine Gete1’ wordt genoemd, dan valt het op dat het centrale gedeelte van Grazen hierin niet is opgenomen. Het is een vreemde enclave omgeven is door beken. De Grondbeek en de Melsterbeek vormen grotendeels de grens met Rummen en de Graesbeek met Zoutleeuw en Budingen. Het laat ook vermoeden dat bij tijden Grazen door omringend water enigszins geïsoleerd werd.
Beek

GS Bikers rit 31 voor team C in 2026